Prof. dr. Pieter Tops: Georganiseerde criminaliteit en lokaal bestuur

Pieter Tops

Pieter Tops

Pieter Tops, hoogleraar bestuurskunde aan de universiteit van Tilburg, doet onderzoek naar verstrengeling tussen de onder- en bovenwereld in Nederland. Hij neemt ons mee naar Tilburg, waar een deel van zijn onderzoek plaatsvond. Maar veel van zijn bevindingen zijn ook op andere steden van toepassing.

De omvang van de hennepindustrie is enorm: de opbrengst varieert van 700- tot 900 miljoen euro per jaar; zo’n 2500 mensen houden zich op dagelijkse basis bezig met de handel. Bovendien is een groot deel van de stad afhankelijk van de handel in drugs. Naar schatting wordt een derde van de opbrengsten consumptief besteed. Meubels, keukens, dure pakken, duur eten: alles wordt betaald van contant handelsgeld. Hierdoor is ook de middenstand deels afhankelijk geworden van de drugshandel.

Volgens Tops wordt het lokale bestuur van steden zeker ondermijnd: regels worden niet geaccepteerd. Decennia lang is hier door de overheid niet tegen opgetreden. In de buurten waarin deze vorm van georganiseerde criminaliteit zo groot is geworden, heerst een grote cohesie. Elkaar verraden doe je niet. Als je eenmaal in dit gewelddadige milieu zit, stap je er niet zomaar uit. Tops acht de kans dat criminelen in grote getalen infiltreren in lokaal bestuur vrij klein. Dat kost hen simpelweg te veel moeite en tijd. Omkoping is voordehandliggender.

Het strafrechtsysteem in Nederland is niet goed in staat iets te doen aan deze vorm van georganiseerde criminaliteit, al hebben samenwerkingen tussen gemeente, politie, belastingdienst en andere instanties wel resultaat opgeleverd. Echter, om het probleem helemaal op te lossen, moeten er meer maatschappelijke coalities komen.

Bekijk hier de presentatie van Pieter Tops.