Barbara Baarsma – Fiscaal paradijs Nederland? De feiten op een rij.

Barbara Baarsma, Directeur SEO Economisch Onderzoek en kroonlid Sociaal Economische Raad m.m.v. Marco Kerste, Senior projectleider finance SEO Economisch Onderzoek – Fiscaal Paradijs Nederland? Feiten op een rij.

IMG_9933Bijzondere financiële instellingen (bfi’s) – in de volksmond ook wel brievenbusmaatschappijen genoemd – zijn een hot topic. Bekende bedrijven zoals Apple, Starbucks, Google en Amazon en vele anderen maken er gebruik van. Jaarlijks stroomt ongeveer 4300 miljard euro via bfi’s door Nederland. De in fiscaal opzicht daadwerkelijk relevante stromen – dividend, rente en royalty – bedragen circa 140 miljard euro. Een geldstroom die internationale bedrijven belastingvoordelen oplevert.

In de discussie over bfi’s wordt ook vaak gesteld dat zij belastingontwijking mogelijk maken – een fenomeen dat volgens tegenstanders moreel verwerpelijk is, maar legaal is toegestaan. In de discussie over bfi’s praten partijen niet meer met elkaar, maar langs elkaar heen, zo betoogt Barbara Baarsma. Het is een strijd tussen de koopman en de dominee. In samenwerking met een aantal collega’s zetten zij en Marco Kerste een aantal feiten op een rij die zou moeten bijdragen aan een ‘gezonde discussie’ over dit onderwerp.

Op basis van de formele definitie van DNB zijn bfi’s: Nederlandse bedrijven die (grotendeels) in handen zijn van een buitenlandse eigenaar met als voornaamste functie geld ontvangen en uitkeren aan buitenlandse gelieerde bedrijven.

Er waren in 2012 in Nederland zo’n 12.200 BFI’s met een balanstotaal van circa 3300 miljard euro. Nederland is onder andere fiscaal aantrekkelijk als vestigingsplek omdat hier geen bronbelasting betaald hoeft te worden over vanuit Nederland betaalde rente en royalty’s. Nederland heeft bovendien een uitgebreid belastingverdragennetwerk, een deelnemingsvrijstelling, een innovatiebox en het is mogelijk van tevoren bij de belastingdienst duidelijkheid te krijgen over de fiscale gevolgen van voorgenomen transacties.

Toch is Nederland volgens Baarsma geen belastingparadijs, in ieder geval niet volgens de officiële definitie. Nederland heeft immers een nominaal belastingtarief dat ver boven 0% ligt, Nederland kenmerkt zich niet door gebrekkige transparantie en werpt geen belemmeringen op voor informatie-uitwisseling tussen landen. Nederland is eerder een doorvoerland, omdat door transacties via Nederland te laten lopen gebruikgemaakt kan worden van de gunstige Nederlandse faciliteiten en belastingverdragen.

De mogelijkheden die bfi’s bieden voor belastingontwijking kunnen als een nadeel van bfi’s worden gezien. Ook lagere belastinginkomsten voor ontwikkelingslanden, als gevolg van belastingverdragen, en reputatierisico’s voor Nederland worden daartoe gerekend. Bij belastingontwijking speelt de vraag wat eigenlijk ‘weinig belasting betalen’ is, en of het (moreel) acceptabel is belastingen te ontwijken. Dit is een van de elementen die in de verdere discussie centraal zou moeten staan.

Bfi’s bieden echter ook voordelen voor Nederland. Zij dragen naar schatting € 2,2 tot € 3,7 miljard per jaar bij aan de Nederlandse economie in de vorm van belastingen, loonkosten en diensten die ze inkopen bij zakelijke dienstverleners. Daarmee verschaffen zij volgens Baarsma direct en indirect werkgelegenheid aan ongeveer 7600 tot 14700 mensen (fte’s).

Sam de Voogt

 

Voor meer informatie:

http://www.managementboek.nl/boek/9789047007173/brievenbusmaatschappijen-barbara-baarsma

http://www.seo.nl/pagina/article/persbericht-boek-baarsma-kerste-en-weda/