Bas Jacobs

Belastinghervorming: enkele scenario’s

Prof. dr. Bas Jacobs (1973) wil graag meteen wat politieke ficties rechtzetten. Zoals de aanname van fractievoorzitter Jesse Klaver van Groenlinks: “Die beweert overal dat de inkomensongelijkheid in Nederland toeneemt. Dat is in Angelsaksische landen zo, maar nauwelijks het geval bij ons.” Om die stelling te onderstrepen laat de hoogleraar economie en overheidsfinanciën twee grafieken zien, één met de veel gehanteerde Gini-coëfficiënt, een lijn die zich door de jaren heen voor Nederland vlak beweegt.

bIMG_1938De zaal wil weten of de aannames die achter de statistieken schuilen nog wel realistisch zijn. Denk aan belastingontwijking op wereldwijde schaal. “We willen Klaver begrijpen”, zegt iemand.

Jacobs acht het niet aannemelijk dat het formele beeld afwijkt van het informele beeld, zoals hij dat noemt. “Anders zou je toch ergens de ongelijkheid moeten zien oplopen, bijvoorbeeld in de vermogenswinsten…Dat zie je in de Verenigde Staten gebeuren, daar zie je zowel een toename van de inkomensongelijkheid en de vermogenswinsten.”

In tegenstelling tot inkomen is er wel grote vermogensongelijkheid in Nederland.  Maar dat is al eeuwen zo. In Europa is die traditioneel groter dan in Amerika. “Omdat we hier  eeuwenlang bezit hebben overgeërfd”, legt Jacobs uit.

Dan komt hij tot de kern van zijn boodschap en die van zijn recent verschenen boek ‘De prijs van gelijkheid’. En dat is dat herverdelen geld kost, veel geld zelfs. De laatste herverdeelde euro levert zelfs een welvaartsverlies van 50 cent op. Dat komt, meent Jacobs, omdat bijna de helft van iedere verdiende euro hier “eerst naar de overheid gaat, voordat er iets anders mee gebeurt”. Veel van die belastingopbrengst wordt gebruikt voor herverdeling. “Veel van onze herverdelende regelingen zijn niet doelmatig. Het is jammer dat daar zo weinig over wordt nagedacht.”

Zie hier de PowerPoint presentatie van Bas Jacobs.

 

Door: Ariane Kleijwegt